|
|
|
Werkruimte
Zodra men zelf met glas wilt gaan werken is het haast onvermijdelijk om hiervoor een aparte werkruimte voor in te richten. Gezien het risico van rondspringende glassplinters en dergelijke is het niet aan te raden om deze werkzaamheden op de huiskamertafel uit te voeren. Als toch een atelier ingericht moet gaan worden, kan er direct met een aantal zaken rekening worden gehouden. Hierbij valt te denken aan de afwerking van de vloer, muren en werktafel(s), de verlichting, de temperatuur, ventilatie en de nodige opbergruimten (voor bijvoorbeeld glas, gereedschap en allerlei voorraden). Ook de hoogte en grootte van werktafel(s) en zitplaatsen is van belang.
Afwerking vloer, werktafel(s) en muren
 Om de vloer goed schoon te kunnen houden dient deze van een gladde afwerking (bijvoorbeeld zeil) te worden voorzien. Hierdoor kunnen glassplinters en dergelijke makkelijk worden verwijderd. Hetzelfde geldt min of meer voor de werktafel(s), alleen hierbij kan er in plaats van zeil beter een houten of kunststof oppervlakte worden gebruikt (bijvoorbeeld geplastificeerd spaanplaat of iets dergelijks). Tegen de muren kan (zeker boven de werktafel(s) bijvoorbeeld multiplex of iets dergelijks worden bevestigd. Hiertegen kunnen dan bijvoorbeeld gereedschappen (tangen en dergelijke) worden bevestigd waardoor deze altijd binnen handbereik zijn. Ook kan tegen dit hout een apart plankje worden bevestigd waarop allerlei andere zaken kunnen worden 'gestald' die vaak nodig zijn zoals bijvoorbeeld de glassnijder, koperfolie, of een houder voor allerlei dingen zoals potlood, merkstiften, vouwbeen, lijm en dergelijke.
Afwerking werktafel(s)
Er moeten maatregelen genomen worden om er voor te zorgen dat glassplinters zoveel mogelijk op de werktafel blijven. Dit kan bijvoorbeeld worden gedaan door aan de voorkant van de werktafel een opstaande rand te monteren. Dit zal niet alle splinters tegenhouden, maar wel het grootste gedeelte. Veeg de splinters NOOIT met je handen weg, dat hebben al genoeg andere mensen tot hun schade en schande ondervonden. Gebruik hiervoor altijd een borstel en stoffer en blik en voer de scherven en glassplinters veilig af. Mocht je toch splinters op je handen krijgen, veeg deze er dan voorzichtig met een zachte borstel vanaf.
Omdat sommige werkzaamheden stoffen gebruiken (bijvoorbeeld soldeervloeistof) waardoor andere werkzaamheden niet goed meer kunnen worden uitgevoerd (bijvoorbeeld het aanbrengen van koperfolie) moet de werktafel goed schoongemaakt kunnen worden. Beter nog is het gebruik van twee gescheiden werktafels waarvan de ene gebruikt kan worden voor het snijden, breken, slijpen en solderen en de andere voor het knippen van de sjablonen en het aanbrengen van de koperfolie. Hiervoor moet natuurlijk wel voldoende ruimte in het atelier aanwezig zijn om dit te kunnen realiseren.
Verlichting
Om goed te kunnen werken is er een goede verlichting nodig. Hierbij dient niet alleen rekening gehouden te worden met een algemene verlichting van het atelier, maar zeker ook een goede verlichting van alle werktafels. Hierbij is het van belang dat deze verlichting geen schaduwen werpt op het werkblad. TL balken zijn hiervoor ideaal. Bij de opstelling van deze verlichting dient echter ook rekening gehouden te worden met een mogelijk weerspiegeling in het glas waar je op dat moment mee bezig bent. Door die mogelijke weerspiegeling kan je dan niet precies zien wat je doet, dus dat dient te allen tijde voorkomen te worden. Dit kan door bijvoorbeeld een aanvullende verlichting boven de werktafels te maken (wederom TL balken) waardoor deze weerspiegeling voor een zeer groot gedeelte weer ongedaan wordt gemaakt.
Ventilatie
Zowel tijdens het solderen als het patineren komen schadelijk dampen vrij. Deze zullen afgezogen dienen te worden. Afhankelijk van de mogelijkheden van het atelier zal hiervoor een oplossing gevonden dienen te worden. Een (mogelijk) handige oplossing hiervoor is een zogenaamde badkamerventilator. Deze kan bijvoorbeeld in een bestaande opening (raam of iets dergelijks) worden aangebracht. Zo'n ventilator is over het algemeen voorzien van een trekkoord om hem aan te zetten.
 Zorg er wel voor dat de ventilator lucht uit het atelier afzuigt en niet naar binnen blaast. Om er voor te zorgen dat er van buitenaf geen regen in de ventilator kan komen, kan er aan de buitenzijde daarvoor speciaal gemaakte jalouziën worden aangebracht. Als de ventilator niet wordt gebruikt zullen deze jalouziën gesloten zijn en bij gebruik worden ze door de uitgeblazen lucht vanzelf open geblazen (zie foto's). In ons atelier hebben we twee platen multiplex boven de deur gemonteerd. Tussen deze twee platen is ongeveer 6 cm ruimte. Aan de binnenkant is de ventilator gemonteerd en aan de buitenzijde twee roosters. Mocht een rooster toch water doorlaten (niet ingebruik, storm en regen op de kant van de roosters bijvoorbeeld), dan kan het vocht toch nooit bij de ventilator komen.
Temperatuur
Om goed, precies en veilig te kunnen werken moet je geen koude handen hebben. Daarom is een afdoende verwarming in het atelier in de winter absoluut noodzakelijk. In de zomer is eigenlijk min of meer het tegenovergestelde het geval. Als het te warm is, zal de concentratie bij het werken achteruit gaan met navenante veiligheidsrisico's. Het is dan van belang dat er voldoende mogelijkheden zijn om deze warmte zoveel mogelijk af te voeren. Een airconditioning zal voor velen (terecht) een te grote uitgave zijn, maar voldoende mogelijkheden om ramen en/of deuren open te zetten zal in de meeste gevallen voldoen. Eventueel kan een (losse) ventilator uitkomst bieden.
Hoogte van de werktafel(s)
Om goed te kunnen werken is een juiste hoogte van zowel de werktafel(s) als de zitplaatsen van belang. Omdat niet iedereen even lang is, kunnen er geen exacte hoogtematen gegeven worden, maar wel aanwijzingen hoe hoog deze items voor jou dienen te zijn. Indien er meerdere personen aan deze werktafel(s) werken zal er mogelijk een compromis gevonden dienen te worden indien de lengte van deze personen (erg) uit elkaar loopt. Normaal gesproken is een prettige hoogte voor een werktafel 0-20 cm lager dan de afstand tussen de vloer en de elleboog (in staande positie). Bij de slijpmachine dient de bovenkant 0-5 cm hoger te zijn dan de afstand tussen de vloer en de elleboog. Als de slijpmachine op hetzelfde werktafel staat als die waarop de rest van het werk wordt gedaan, zal er dus goed naar de meest geschikte hoogte van die werktafel gekeken dienen te worden. Als er een aparte werktafel voor het solderen wordt gebruikt, dan dient deze 10-20 cm hoger te zijn dan de afstand tussen de vloer en de elleboog indien staande gesoldeerd wordt. Als er zittend gesoldeerd wordt dan kan deze werktafel net zo hoog zijn als de andere werktafel.
Hoogte van de zitplaats(en)
De beste hoogte van de zitplaats is gelijk aan de afstand tussen de vloer en de onderkant van het zitvlak. Hievoor zal over het algemeen een barkruk of iets degelijks uitstekend geschikt zijn. Het voordeel van zo'n kruk is dat er tussen de poten dwarsverbindingen zitten waarop de voeten goed kunnen rusten waardoor er een gemakkelijke werkhouding ontstaat. Indien onder de werktafel ook zo'n voetensteun aanwezig is, dan is de werkhouding zo mogelijk nog comfortabeler. Als er meerdere werktafels zijn en de kruk staat tussen beide werktafels in, dan is het van belang dat de kruk of draaibaar is of geen rugleuningen heeft. De kruk is dan aan beide werktafels bruikbaar. Indien er meerdere werktafels zijn en als deze werktafels parallel aan elkaar lopen, dan dient er tussen deze werktafels een minimale ruimte van 90 cm te worden aangehouden om voldoende ruimte te hebben om goed te kunnen werken.
Werkplaat
Om vlakke werkstukken haaks te kunnen houden is het gebruik van een afzonderlijke werkplaat aan te bevelen. Deze kan in diverse afmetingen worden gemaakt. Het mooiste is om zulke platen te maken van trespa. Dit is een zeer harde kunststof die behoorlijk bestand is tegen de warmte van het solderen en de zuren van de soldeervloeistof. Het nadeel van trespa is de prijs en de verkrijgbaarheid. Een werkplaat van bijvoorbeeld 80x60 cm, waarop aan één lange en één korte kant een lat is gelijmd die gelijk loopt met de zijkant, voldoet uitstekend. Hierdoor kan een werkstuk in deze hoek worden begonnen en wordt er automatisch haaks gewerkt.
Glasopslag
Glas kan het beste staand worden bewaard (minste kans op breuk). Aangezien glas standaard wordt geleverd op een breedte van ongeveer 62 cm dient de glasopslag minimaal 62 cm diep te zijn. De breedte van deze opslag hangt af van de hoeveelheid glas die je op voorraad denkt te gaan houden. De hoogte is weer afhankelijk van de maat van de glasplaten die je wilt kopen. De standaard hoogte van glasplaten is ruim 120 cm. Als beginnend Tiffany kunstenaar zullen deze maten in principe niet worden aangeschaft. Handiger is het om halve of eenderde platen te kopen. De benodigde hoogte voor zo'n glasberging is dan 65 of 45 cm. Om de platen glas in zo'n berging goed te kunnen bekijken verdient het aanbeveling om boven deze glasberging (bij voorkeur aan de acherzijde) een verlichting aan te brengen. Ook hier verdient een TL balk de voorkeur. Op regelmatige afstand (15-20 cm) dienen verticale steunen te worden aangebracht waar het glas tegen kan rusten zodat niet de gehele glasvoorraad omgebladerd hoeft te worden totdat men het gewenste glas vindt. Bij de opslag verdient het de voorkeur om het glas per kleur op te slaan zodat sneller het beoogde stuk glas gevonden kan worden.
 Kleinere stukken glas, die bijvoorbeeld overblijven nadat uit een stuk glas het gewenste gedeelte is gesneden, kunnen per kleur in afzonderlijke bakjes worden opgeslagen. Zet op ieder bakje het nummer van het glas zodat het bakje snel teruggevonden kan worden. Het beste voldoen bakjes in een en de zelfde maat zodat deze eenvoudig gestapeld kunnen worden en daardoor in feite minder plaats innemen. Stukjes glas die echt als afval beschouwd dienen te worden, dienen veilig afgevoerd te worden. Tijdens het snijden en breken zullen deze vermoedelijk op een plekje achter op de werktafel worden 'verzameld', maar ze dienen daarna zo snel mogelijk veilig te worden afgevoerd. Vanaf de werktafel kunnen ze (tijdelijk) in een aparte container (bijvoorbeeld een aparte prullenbak) worden verzameld om daarna als grof vuil op de gemeentewerf te worden aangeboden.
Water
Voor allerlei zaken is in het atelier water nodig. Denk maar aan het wassen van de stukjes glas voordat ze gefolied dienen te worden en het wassen van de handen. Een voorziening met koud-en warm stromend water is dan haast onontbeerlijk. Natuurlijk kan het water uit een ander in de buurt liggend vertrek (keuken, badkamer) worden gehaald, maar echt handig is dat niet. Zorg voor goed licht boven en in de buurt van de watervoorziening.
Muziek
Niet echt nodig, maar wel heel erg prettig is de mogelijkheid om muziek te kunnen horen. Welke muziek is natuurlijk sterk afhankelijk van de persoonlijke smaak, maar over het algemeen is rustige / rustgevende muziek het beste voor de concentratie tijdens het snijden en dergelijke. Het moet altijd als 'achtergrond' muziek worden gebruikt om de genoemde concentratie niet te verstoren.
|